پل خان مرودشت

اين پل در نزديکي مرودشت و بر سر راه شيراز به اصفهان ، بر روي رودخانه کر بنا گرديده و از آثار دوره صفويه است که بين سالهاي 1021 تا 1043 ه. ق توسط امام قلي خان حکمران فارس و فرزند الله وردي خان – سردار محبوب شاه عباس اول – ساخته شده است.

اهمیت از لحاظ مهندسی:

انتخاب محل احداث پل با دقت و دانش زيادي صورت گرفته ؛ بطوريکه پايه هاي پل بر روي بستر صخره اي رودخانه قرار گرفته و همين امر باعث استحکام و ماندگاري پل در طول چند قرن گذشته گرديده است. اهميت اين انتخاب زماني مشخص تر مي شود که بدانيم در دوره اخير براي احداث پل جديدي در اين محل ، به علت نامناسب بودن خاک و لجنزار بودن اطراف رودخانه ، نهادن پايه هاي پل بر روي شالوده طبيعي ممکن نگرديده و به همين جهت ، پل آهني تهيه و آن را بر روي چند شمعک قرار داده اند.

پل خان داراي 5 دهانه است. سه دهانه شمالي بزرگتر و دو دهانه جنوبي کوچکتر است. طول پل قديم 101 متر و عرض آن حدود 5 متر است. طاق دهانه بزرگ وسط پل برآمده و عرض پل در اين قسمت بيش از 7/5 متر است. ارتفاع پل در دهانه وسطي بيش از 13 متر است.

عرض دهانه هاي پل به ترتيب از سمت راست : 4/15 متر ، 8/15 متر ، 5/7 متر ، 5/2 متر و 5/2 متر است. پايه هاي پل از سنگهاي تراشيده و ملات ساروج ساخته شده و از استحکام زيادي برخوردار است. بر روي اين پايه ها ، طاق هايي با قوس جناغي برپا شده است. قسمتي از رويه پل در دوره هاي جديدتر مرمت شده که از بقيه بدنه کاملاً متمايز است. طرفين سطح گذرگاه پل در گذشته داراي جان پناهي بوده که اينک روي آن را قرنيز سيماني ريخته و يک جان پناه آهني در قسمت مرتفع پل نصب کرده اند. اين پل به شماره 929 به ثبت تاريخي رسيده است.